“एकल र डिभोर्स भएर बाँच्ने महिलाको कथा”
यो समाजमा महिला भनेर जन्मनु आफैंमा एउटा चुनौती हो।
र, विवाह भइसकेपछि त्यो सम्बन्ध टुटाउनु… अझै ठूलो चुनौती।
जब एउटा महिला डिभोर्स गर्छ, वा परिस्थिति यस्तो हुन्छ कि ऊ एकल भएर बस्नुपर्छ,
त्यो क्षणदेखि उसको जीवनको कथा पुरै बदलिन्छ।
समाजको नजर—
अब ऊ केवल एउटा महिला मात्र हुँदैन,
उसको परिचयमा एउटा ट्याग थपिन्छ — “डिभोर्स भएकी”, “एकल”, “पति नभएकी”।
यो शब्दहरू कानमा मात्र होइन, मनमा चोट दिइरहने हतियार बन्छन्।
उसको जन्मघरमा—
उही घर जहाँ ऊ सानो छँदा बिनासर्त माया पाउँथी,
आज त्यहाँ पनि उसको कदम अलि हिचकिचाएर पर्छ।
किनकि अब हरेक व्यवहारमा उसको जीवनको असफलताको प्रतिविम्ब देखाइन्छ।
आफ्नो आमा-बुबाको नजरमा पनि, प्रेम त रहन्छ,
तर कतै–कतै नबोलिएको पीडा लुकेर बस्छ —
“हाम्रो छोरीको बिहे टिकेन” भन्ने समाजको बोझ।
समाजका मान्छे—
उसलाई देख्ने बित्तिकै, मुखले नभए पनि आँखाले बोल्छन्।
कसैले दया देखाउँछ, कसैले तिरस्कार।
कसैले “तैपनि राम्री छ्यौ” भनेर घुमाउरो संकेत गर्छ,
कसैले “अब के गर्ने, यस्तै हो” भन्दै जीवनको मूल्य घटाउँछ।
र, अझ पीडादायी कुरा—
महिला भएकै कारण, अरु महिला पनि कहिलेकाहीँ उसको पीडा बुझ्दैनन्।
बरु, उसको बारेमा गफ गर्ने, उसलाई चरित्रसँग जोडीदिने,
“किन टिकेन होला उसको बिहे?” भन्ने प्रश्नलाई मनोरञ्जनको विषय बनाइदिन्छन्।
डिभोर्स भएपछि—
उसको स्वतन्त्रता समाजको नजरमा अपराध जस्तो हुन्छ।
यदि ऊ रमाइलो गर्छे, उसको फोटो खिचिन्छ,
भोलि बिहान फेसबुकको कमेन्टमा उसको चरित्रमाथि निर्णय सुनाइन्छ।
यदि ऊ चुपचाप बस्छे,
भन्छन् — “देख्यो, दुखी छ, जीवन बर्बाद भयो।”
आर्थिक रूपमा—
यदि ऊ आत्मनिर्भर छैन भने,
जिवन अरुको हातमा झन् कठिन हुन्छ।
र यदि आत्मनिर्भर छ भने पनि,
“पैसा भएछ, त्यसैले बिहे टिकेन” भन्ने आरोपमा उसलाई सजिलै बाँधिन्छ।
मानसिक रूपमा—
डिभोर्स एउटा कागज मात्र होइन,
यो मनको भूकम्प हो जसले आत्मसम्मान, विश्वास, र सपनाहरूको जग हल्लाउँछ।
आफ्नो भविष्यको नक्सा फेरि कोर्नुपर्ने हुन्छ,
तर यो पटक, समाजको आलोचना र अनावश्यक सुझावको बीचमा।
तर—
यसको अर्थ यो होइन कि डिभोर्स कहिल्यै नगर्नु पर्छ।
यदि सम्बन्धमा सतत अपमान, हिंसा, धोका वा मानसिक पीडा छ भने,
त्यस्तो सम्बन्धबाट बाहिर निस्कनु नै जीवनको सबैभन्दा ठूलो साहस हो।
तर महिलाले निर्णय गर्नु अघि,
उसको पछिल्लो जीवनका चुनौतीहरूलाई बुझ्नुपर्छ।
किनकि—
डिभोर्स पछि केवल स्वतन्त्रता मात्र आउँदैन,
संगै आउँछ— जिम्मेवारी, आलोचना, र समाजको नकारात्मक दृष्टि।
यो बाटोमा मानसिक बल, आर्थिक आत्मनिर्भरता,
र आफैंमाथिको अटल विश्वास हुनु जरुरी हुन्छ।
महिलाहरू—
तपाईंहरूको जीवन तपाईंको हो।
निर्णय तपाईंको हातमा छ।
तर हरेक कदम अघि चाल्नु अघि,
यसका पछिल्ला पानाहरू पनि सोचेर मात्र कलम चलाउनुहोस्।
किनकि समाज बदलिन अझै धेरै समय लाग्छ,
तर तपाईंको जीवन एक मात्र छ —
र त्यो जीवन, अरुको विचारको दास नभई,
आफ्नो आत्मसम्मान र आत्मबलका साथ बाँचिनुपर्छ। ❤️
